Pryslocybina Zainteresowanie medycyną i potencjałem psylocybiny wzrasta. Eksperci z Polski sugerują, że ta substancja może być użyteczna w terapii depresji, klasterowych bólów głowy oraz alkoholizmu. Narodowe Centrum Nauki przeznaczyło 2 mln zł na badania dotyczące medycznych zastosowań psylocybiny.
Podczas Szkoły Zimowej Instytutu Farmakologii Polskiej Akademii Nauk w Krakowie omawiano możliwe zastosowania psychodelików, w tym psylocybiny.
W licznych raportach klinicznych zaobserwowano, że substancje takie jak psylocybina i LSD wykazują szybkie działanie przeciwdepresyjne, porównywalne z ketaminą – lekiem przeciwbólowym, nasennym i amnestycznym.
– Przewagą psylocybiny i LSD jest jednak to, że uzyskana poprawa nastroju jest długotrwała i może sięgać aż do pół roku od podania pacjentowi jednorazowej dawki substancji psychodelicznej. Niestety, mimo skuteczności dowiedzionej na pacjentach, wciąż niewiele wiadomo o mechanizmach stojących za przeciwdepresyjnym działaniem związków psychodelicznych – podkreśla się w informacji prasowej.
Na całym świecie, w tym w Polsce, prowadzi się liczne badania nad psychodelikami. Krakowski Instytut Farmakologii im. Jerzego Maja Polskiej Akademii Nauk, kierowany przez prof. Krystynę Gołembiowską, otrzymał ponad 2 mln zł z Narodowego Centrum Nauki na badania nad medycznymi zastosowaniami psylocybiny.
Potencjał leczniczy tej substancji jest ogromny. Niektóre badania sugerują, że może ona pomagać w leczeniu stanów lękowych, depresji (również tej lekoopornej), zespołu stresu pourazowego (PTSD) oraz uzależnienia od alkoholu. Badania przeprowadzone przez naukowców z New York University Grossman School of Medicine, w których uczestniczyło 93 osoby uzależnione od alkoholu, wskazują na obiecujące wyniki.
Badanych podzielono na dwie grupy – jedna otrzymywała dwie dawki psylocybiny, a druga placebo. Po ośmiu miesiącach 83% osób zażywających psylocybinę zmniejszyło spożycie alkoholu, podczas gdy w grupie placebo było to 51%. Ponadto, 48% osób otrzymujących psylocybinę całkowicie przestało pić, w porównaniu do 24% z grupy placebo.
— Nasze wyniki sugerują, że terapia psylocybiną może być obiecującą metodą leczenia zaburzeń związanych z nadużywaniem alkoholu, które są niezwykle trudne do opanowania — mówi autor badania, psychiatra Michael P. Bogenschutz, dyrektor Langone Center for Psychedelic Medicine.
Podczas Szkoły Zimowej Instytutu Farmakologii PAN, która odbyła się w marcu, omówiono również zagrożenia związane z substancjami psychodelicznymi. Dr Agnieszka Wsół z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego przedstawiła dane wskazujące na kardiotoksyczność tych substancji, nawet przy małych dawkach.
Pomimo zastrzeżeń, podejmowane są pierwsze kroki w kierunku legalizacji psychodelików w zastosowaniach terapeutycznych w krajach takich jak Kanada (prowincja Alberta), USA (stan Oregon) i ostatnio Australia. Australian Therapeutic Goods Administration (TGA) od lipca 2023 r. zezwala psychiatrom na przepisywanie psylocybiny oraz MDMA w leczeniu zespołu stresu pourazowego i depresji lekoopornej.
TGA podkreśla, że obecnie brakuje skutecznych opcji leczenia dla pacjentów z opornymi na leczenie chorobami psychicznymi. Psylocybina i MDMA mogą być stosowane jako terapeutyki w kontrolowanych warunkach medycznych, jednak wymagane jest odpowiednie przeszkolenie lekarzy w zakresie stosowania takich terapii oraz standardów bezpieczeństwa.
Psylocybina w leczeniu na świecie
Psylocybina jest coraz częściej stosowana w leczeniu zaburzeń psychicznych w różnych krajach na świecie. W Holandii legalne są tzw. „trufle magiczne”, które zawierają psylocybinę, i są dostępne zarówno do celów rekreacyjnych, jak i terapeutycznych. Szwajcaria również zezwala na stosowanie psylocybiny w kontekście terapeutycznym, szczególnie w przypadku terapii wspomagającej pacjentów z chorobami nieuleczalnymi. W Brazylii i Jamajce psylocybina jest legalna i używana w tradycyjnych oraz nowoczesnych metodach leczenia. Niemcy oraz Wielka Brytania prowadzą zaawansowane badania kliniczne nad zastosowaniem psylocybiny w leczeniu depresji i PTSD, co otwiera drzwi do przyszłej legalizacji tej substancji w celach medycznych.
Wizja przyszłości leczenia psylocybiną
Wizja przyszłości leczenia psylocybiną jest obiecująca. W miarę jak badania kliniczne potwierdzają skuteczność i bezpieczeństwo stosowania tej substancji, można spodziewać się, że psylocybina stanie się częścią standardowego zestawu terapeutycznego w leczeniu różnych zaburzeń psychicznych. Rozwój specjalistycznych klinik oferujących terapię psylocybiną oraz odpowiednie szkolenia dla terapeutów i psychiatrów może znacznie poprawić dostępność i jakość leczenia. Długoterminowe badania mogą również odkryć nowe wskazania do stosowania psylocybiny, poszerzając zakres jej zastosowań terapeutycznych. Istnieje również potencjał na integrację psylocybiny z nowoczesnymi technologiami medycznymi, takimi jak neuroobrazowanie czy terapia wspomagana sztuczną inteligencją, co może jeszcze bardziej zwiększyć skuteczność i precyzję terapii.
Podsumowanie
Zainteresowanie medycznym zastosowaniem psylocybiny rośnie na całym świecie, w tym również w Polsce, gdzie Narodowe Centrum Nauki przeznaczyło znaczące środki na badania nad jej terapeutycznym potencjałem. Liczne badania kliniczne potwierdzają skuteczność psylocybiny w leczeniu depresji, klasterowych bólów głowy oraz alkoholizmu, wykazując przy tym długotrwałe efekty poprawy nastroju. Mimo pewnych zagrożeń, takich jak kardiotoksyczność, podejmowane są kroki w kierunku legalizacji psylocybiny w terapii w różnych krajach. Wizja przyszłości leczenia psylocybiną jest obiecująca, z możliwością szerokiego zastosowania w terapii zaburzeń psychicznych oraz integracji z nowoczesnymi technologiami medycznymi. Przyszłe badania mogą jeszcze bardziej rozszerzyć zakres jej zastosowań, oferując nowe nadzieje dla pacjentów z trudnymi do leczenia schorzeniami psychicznymi.
Źródło: Zbigniew Wojtasiński/PAP